GÜVENLİ
ALIŞVERİŞ
TARIM MARKETİ
BİTKİ BESLEMEDE UZMAN KURULUŞ
İNTERNETTE 3 AYLIK
İZLENME ORANLARIMIZ
YOL HARİTASI
 

BİTKİLERDE BÜYÜMEYİ KONTROL EDEN FAKTÖRLER VE BİTKİ BESİN ELEMENTLERİNİN ÖNEMİ

(controlling factors of plant growth and plant nutrients importance of)

 

Bir bitkiden elde edilecek ürün genellikle o bitkinin gelişme süresinde gerçekleştirdiği fotosentez sonucunda oluşturduğu madde miktarı (biyokütle) ile ifade edilir. Başka bir deyişle bitki ne kadar çok madde oluşturuyor ise verimi o kadar yüksektir denir.

 

Gerçi bu açıklama, bazı bitkilerin sadece bazı kısımların ekonomik olarak değerlendirdiğimiz gerçeği karşısında, her zaman doğru değilmiş gibi algılanabilir. Örneğin yaprak ve gövde gelişimi oldukça iyi olan ancak dane doldurması iyi olmadığı için, danesi hafif gelen buğday, mısır, çeltik, ayçiçeği gibi bitkilerde verim ile bitki gelişmesi aynı şey değilmiş gibi algılanabilir.

 

Ancak unutulmamalıdır ki tüm gelişim faktörlerinin yeterli ve dengeli bir oran içinde bulunması halinde bitki hayat devresinin sonuna kadar normal gelişir ve gelişmesiyle orantılı olarak da kök, gövde, yaprak, meyve tohum oluşturur.

 

Bu nedenle bitkinin oluşturduğu madde miktarı ile verimi özdeş kabul etmek, en azından, verimi etkileyen faktörleri incelerken bu ifadeyi terminolojik bir ifade tarzı olarak kullanmak yanlış olmaz. Ayrıca gelişmesi iyi olmayan bit bitkiden yüksek bir verim elde etmenin hiç bir zaman mümkün olmadığı da akıldan çıkarılmamalıdır.

 

Bitkilerde gelişmeyi, dolaysıyla verimi etkileyen çok çeşitli etken olmakla birlikte bunlar iki ana grupta toplanabilir.

 

Birincisi bitkinin genetik özellikleri, ikincisi ise bitkinin dışındaki faktörlerdir ki bunlara çevresel etmenler diyebiliriz. Bitkinin genetik özelliklerinin mi, yoksa çevresel etmenlerin mi verim üzerinde birinci derecede etkili olduğu nu düşünmek doğru değildir. Çünkü bu iki grup faktörlerden hangisi yetersiz ise verimi belirleyecektir. Diğer faktörlerin çok iyi olması verimi yükseltmeye yetmez. Bunu biraz daha açıklayalım.

 

Genetik faktörler bitki genotipinin verim potansiyelini belirler. O bitkiden elde edilecek ürün miktarı bu potansiyel ile sınırlıdır. Çevre faktörleri ne kadar yeterli olursa olsun, bitkinin verim potansiyelinin üzerinde bir ürün elde edilemez. Ancak çevre faktörlerinin ürün üzerine etkisi bakımından da aynı şey doğrudur. Yani çevresel etmenlerden sadece bir tanesi bile olumsuz veya yetersiz ise, bitkinin genetik verim potansiyeli ne kadar yüksek olursa olsun bir şey ifade etmez. Yetersiz olan çevre faktörüne bağlı olarak bitki gelişeceği için, verim potansiyeline ulaşamaz ve düşük ürün alınır.

 

Tabi burada biz, sadece ürün miktarından söz ediyoruz ama aynı şey ürünün niteliği, kalitesi için de söz konusudur. Özetlemek gerekirse; bir bitkiden elde edilecek ürün miktarı, bitkinin genetik özellikleriyle beraber çevre faktörleri dediğimiz birtakım dış etmenlerin etkileriyle belirlenir.

 

Verimi belirleyecek çevre faktörleri ise kendi aralarında iki ayrı gruba bölünebilir. Bunlardan biri iklim ve hava ile ilgili faktörlerdir. Su, karbondioksit, ışık gibi ana faktörler bitki gelişmesi için mutlaka bulunması gereken ve azlığı çokluğu verimi etkileyen iklim faktörleridir. Bunların yanında verimi dolaylı olarak etkileyen iklim faktörleri de var.  Örneğin nemlilik, rüzgâr gibi faktörler transpirasyonu etkilediklerinden verim üzerine dolaylı bir etkiye sahiptirler.

 

Çevresel faktörlerin ikinci grubu toprakla ilgili olanlardır. Burada da toprağın sağladığı bitki besin elementleri mutlaka bulunması gerekli ve verimi doğrudan belirleyen bir etmendir. Ayrıca toprakla ilgili bazı etmenler de verim üzerine dolaylı olarak etki eder. Örneğin toprak reaksiyonu (pH), havalanma, geçirgenlik vb. özellikler bitki gelişmesini, dolaysıyla verimi dolaylı olarak etkileyen, toprakla ilgili faktörlerdir.

 

Şu halde bitkinin genetik özellikleri dışında verimi doğrudan etkileyen ve olmazsa olmaz faktörler su, ışık, sıcaklık, karbondioksit, oksijen ve bitki besin elementleridir. Bu 6 faktör bitki gelişmesi için bulunması şart olduğundan bunlara "gelişim faktörleri" denilmektedir. Gelişim faktörlerinin her birinin azlığı çokluğu bitki gelişmesini, dolayısıyla verimi etkiler. Bizim elimizde verimi artırmak için bulunan asıl anahtarlar da bunlardır. Hastalık, zararlı ve yabancı otlarla mücadele etmenin de verimi artırdığı akla gelebilir. Ama aslında zirai mücadele önlemleri verimi artırmak için değil, ürünün zarar görmesini önlemek içindir.

 

Altı adet olan gelişim faktörlerine baktığımızda, bunların hepsinden ürün artışında geniş çapta yararlanamayacağımızı görürüz. Seralar dışında, iklim faktörlerini değiştirebilmek için fazla bir imkânımız yoktur. Geniş ölçekli tarla ve bahçe ziraatında ışık, sıcaklık ve karbondioksit miktarını artırabilmemiz mümkün değildir. Oksijen atmosferde her yerde yeterince bulunmaktadır. Görüleceği gibi, büyük çapta bitkisel ürün artışını sağlayabilecek iki imkânımız kalmaktadır. Bunlardan biri sulama olup, bu da ancak kurak bölgeler için geçerlidir, yani sulama yapmak suretiyle bitki gelişimini teşvik etmek ve ürün artırabilmek ancak suyun yetersiz olduğu kurak ve yarı kurak bölgeler için söz konusudur.

 

Diğer ürün artırma imkânı ise bitki besin maddelerinin bitkilere yeterli ve dengeli bir şekilde verilmesidir. Bitkilere besin maddesi verilmesi işlemine gübreleme diyoruz. Gübreleme ile bitkilere sürekli olarak besin elementleri sağlanması başarılı yetiştiriciliğin vazgeçilmez koşuludur. (Çünkü yeryüzü üzerinde hiç bir toprak parçası yoktur ki tüm bitki besin elementlerini yeterli miktarda bulundursun ve bitki bunlardan yararlansın. Bir toprak üzerinde yetişen bir bitki için besin maddeleri bir süre için yeterli olsa bile, bu sure geçicidir. En azından bitkinin tüketmesiyle besinlerin biri veya birkaçı azalacak ve azalan besinlerin toprağa ilavesi zorunlu olacaktır.

 

Bitkilerin yaşamaları için mutlaka gerekli olan elementlere "bitki besin elementleri",  "bitki besin maddeleri" veya sadece "bitki besinleri" denilmektedir. Bitki dokularının analizinde doğada bulunan hemen hemen tüm elementleri bulmak mümkündür. Bitki yetiştiği ortamda bulunan elementleri, kendisi için gerekli olsun olmasın azda olsa bünyesine almaktadır. Ancak bu elementlerden 16 tanesi bütün bitkiler için mutlak gerekli besin maddesidir, 6 elementin ise sadece bazı bitkiler veya bazı süreçler için mutlak gerekli olduğu kabul edilmektedir.

 

Bitki besin elementlerinin makro elementler ve mikro elementler diye ikiye ayrılarak gruplandırılması çok yaygındır. Bununla birlikte daha değişik gruplandırmalar da yapılmaktadır. Burada öncelikle makro element ve mikro element ifadelerinin ne anlama geldiğinin açıklanması gerekir.

 

Makro elementler bitki tarafından nispeten fazla miktarda ihtiyaç duyulan ve bitki bünyesinde fazla bulunan elementlere denilmektedir.

 

Mikro elementler ise, bunun tersine, bitki bünyesinde az bulunan ve bitki tarafından az alınan elementlerdir.

 

Ancak pratikte mikro elementlerin öneminin makro elementlere göre daha, olduğu gibi çok yanlış bilgilendirmeler olduğuna sık tanık olunmaktadır. Böyle bir düşünce tamamen yanlıştır. Fizyolojik bakımdan mikro elementlerin önemi, makro elementle den daha az değildir.

 

Çünkü hangi besin elementi olursa olsun, ortamda yeter miktarda bulunmaması halinde, bitkinin normal bir şekilde büyümesi ve hayat devresini tamamlanması mümkün değildir. Pratik tarım bakımından da konuya baktığımızda yine mikro elementlerin öneminin daha az olduğunu düşünmemiz mümkün değildir.

 

Çünkü tüm diğer besin elementlerinin yeter miktarda bulunmasına rağmen, tek bir mikro besin elementin aşırı noksanlığı bitkinin gelişmesinin tümüyle durmasına ve çok büyük verim düşüşüne sebep olabilmektedir.

 

İlk 3 sütunda verilmiş olan 16 element bütün bitkiler için mutlak gerekli olduğu bilinen elementlerdir. Son sütunda verilmiş olan 6 element ise sadece bazı bitkiler için ve bazı süreçler için gerekli olduğu tespit edilmiş olan elementlerdir.

 

Noksan olan herhangi bir bitki besin elementinin toprağa veya bitkiye verilmesiyle üründe sağlanacak artış, noksanlığın derecesine bağlıdır. Eğer noksanlık şiddetli ise ürün artışı fazla olacaktır.

 

Hatta noksanlığın çok aşırı olduğu durumlarda bitkiye verilen besin elementi miktarı ile elde edilen ürün arasında doğru orantılı bir ilişki görülür. Bu doğru orantılı ilişki, besin elementinin bitkideki miktarı minimum seviye dediğimiz bir şeyin üzerine çıkıncaya kadar devam eder.

 

Söz konusu olan besin element daha yüksek miktarlarda verilince, üründeki artış oranı, azalan verim kanununa uygun olarak düşmeye başlar. Burada dikkatten kaçmaması gereken nokta, ürün miktarında gerçek bir düşüş olmadığıdır, üründeki artış oranı düşmektedir. Ancak bitkiye sürekli olarak o besin elementinden verilmeye devam edilirse, bir noktadan sonra bitki bundan zarar görür ve ürün miktarı reel olarak düşer.

 

Bitkiye verilen besin elementi ile ürün miktarı arasında eğer doğru orantılı bir ilişki ortaya çıkıyorsa o element aşırı derecede noksan demektir. Ürünün verilen besin miktarı ile doğru orantılı olarak artış bölgede o elementin bitkideki miktarı artmamaktadır. Çünkü verilen besin miktarı ile orantılı olarak ürün miktarı arttığından besinin bitkideki konsantrasyonu sabit kalmamaktadır. Besinin bitkideki miktar süreçler bu düzeyine minimum seviye denmektedir.

 

Yapılan analizlerde eğer herhangi bir besinin miktarı minimum seviyede çıkıyor ise, o besinin mutlak noksanlığı olduğu ve yapılacak gübreleme ile çok büyük ürün artışlarının elde edileceği anlaşılır. Gübrelemeye devam edildikçe bir süre sonra ürün artışının hızı kesilir. Gerçi yine ürün artışı elde edilmektedir ama verilen besin miktarı ile doğru orantılı şekilde bir artış değil de gittikçe azalan oranlarda artış görülmeye başlar. Ürün artışındaki azalmaya bağlı olarak da o besinin bitkideki miktarı artmaya başlar.

 

Gübrelemeye sürekli devam edilirse öyle bir nokta gelir ki ürün artış durur. Ürün artışını durduğu noktadaki besinin konsantrasyonuna kritik seviye denilir. Bu noktaya kritik seviye denilmesinin sebebi, besin miktar süreçler bu seviyenin altında bulunması halinde ürün miktar süreçler maksimum olamayacağıdır. Öyle ise kritik seviye bir besinin bitkideki miktar süreçler tam yeterli olduğu düzeydir. Kritik seviyenin altında besin varsa o besin az veya çok derecede noksan demektir.

 

Değişik besinlerin kritik seviyeleri birbirinden oldukça farklıdır. Örneğin belli bir bitki için azotun kritik değeri çinkonun kritik değerinin 1000 kati veya daha fazla olabilir. Aynı besinin farklı bitkilerdeki kritik seviyeleri de birbirinden farklı olmakla beraber bu fark çok yüksek değildir.

 

Bir besinin bitkideki miktarı minimum seviyede ise o besine ait noksanlık belirtileri de bitkide mutlaka görülür. Diğer bir deyişle bu düzeyde bir noksanlığı gözle de tespit etmek mümkündür. Ancak besinin bitkideki miktarı kritik seviyenin biraz altında ise noksanlık belirtileri görülmeyebilir. Kolayca anlaşılacağı gibi, kritik seviyenin altında besin olması o besinin noksan olduğunu ifade eder.

 

Besin noksan olduğu için de ürün kaybı olacaktır ama noksanlık çok şiddetli olmadığı için gözle görülen belirti vermemektedir, buna gizli noksanlık denilmektedir. Gizli noksanlıkların önceden saptanarak gübreleme ile giderilmesi ürün kaybı süreçler önüne geçilmesi bakımından önem taşır.

 

Bunun için ziraat de muntazam olarak toprak ve bitki analizlerinin yaptırılması gereklidir. Bu sağlanamıyor ise özellikle mikro element bakımından uzmanların önerilerine uyularak önlem alınması yerinde olur.

 

Birçok kültür bitkisinden pratikte verim potansiyellerinin altında ürün alınmaktadır. Örneğin tahıllardan 1000 kg/da, mısırdan 2000 kg/da, şeker pancarından 8000 kg/da, patatesten 7000 kg/da düzeylerinin üzerinde verim alınması mümkün iken pratikte bu verim düzeylerine genellikle ulaşılamaması süreçler nedeni bitkilerin yeterli düzeyde beslenememeleridir. Bu nedenle bitkilerde görünür ve gizli besin noksanlıklar süreçler önüne geçecek gübreleme programlar süreçler yapılarak muntazam bir gübreleme uygulanması başarılı bir bitki yetiştiriciliği için vazgeçilmez koşuldur.

CONTROLLING THE IMPORTANCE OF GROWTH FACTORS IN PLANTS AND PLANT NUTRIENTS

 

Obtained from a plant product is usually the amount of matter that formed as a result of photosynthesis, plant growth was carried out on time (biomass) is expressed. In other words, although the plant is called multi-ingredient constitutes the higher yield.

 

Though this statement, we consider the fact that some plants just across some parts of the economy, be regarded as not always true. For example, leaf and stem growth which is quite good but it is not good for grain filling, grain slightly from wheat, corn, rice, improving yield in plants such as sunflower plants were not seen as the same thing.

 

However, it should be noted that all of the growth factor is sufficient and develop normally until the end of the plant life cycle in case there is a balanced ratio in proportion to the development and root, stem, leaf, fruit creates a seed.

 

Therefore, the efficiency of the plant to accept identical with the amount of material formed by, at least, this statement is not incorrect to use when examining the factors affecting the efficiency of terminology as an expression of style. In addition, the factors never develop the best high yield obtained without a plant should be kept in mind that this is not possible.

 

Development in plants, although these various factors affecting the yield, which therefore can be grouped into two main groups.

 

First, the plant's genetic characteristics are factors outside the plant, the latter can say that these environmental factors.Genetic characteristics of the plant, or on the efficiency of environmental factors to consider in the first degree to be effective is not true. If this is insufficient because it will determine which of these two sets of factors of production. To be very good is not enough to raise the efficiency of other factors. Let's explain it a bit easier.

 

Genetic factors determine the genotype of the plant yield potential. Then the amount of product to be obtained from the plant is limited to this potential. No matter how adequate environmental factors, can not be obtained on a product of the plant's yield potential. But the same thing is true in terms of the effects of environmental factors on the product. So even if only one of the environmental factors, negative or insufficient, how the plant's genetic yield potential, no matter how high does not mean anything. Depending on which plants will grow to inadequate environmental factors can not reach its yield potential and low product is taken.

 

Of course, here we are, we're just talking about the same amount of product, but the quality of the product is also the case for the quality. To sum up; The amount of product obtained from a plant, the plant's genetic traits with environmental factors to determine the effects of what we call some external factors.

 

The environmental factors that determine the efficiency can be divided into two distinct groups among themselves. One of these factors are related to climate and weather. Water, carbon dioxide, the main factors for plant growth must be included, such as light and climate factors are affecting the sheer lack of efficiency. Besides these, there are climatic factors that indirectly affect yield. For example, humidity, have an indirect impact on yield they affect the transpiration factors such as wind.

 

Environmental factors are those associated second group of lands. Here in plant nutrients provided by the soil is not necessarily a factor in determining the necessary and efficiency directly. In addition, some factors related to soils also act indirectly on yield. For example, soil reaction (pH), aeration, permeability and so on. properties of plant development, affecting the yield and therefore also indirectly related factors are grounded.

 

Thus the plant's genetic characteristics that directly affect efficiency and indispensable factors other than water, light, temperature, carbon dioxide, oxygen and plant nutrient elements. This 6 is no requirement for plant growth factors, these "growth factors" is called. Lack of development of each of the plurality of plant growth factors, and hence affects the yield. Found to increase the efficiency of master keys in our hands is it. Disease, pest and weed the factors that may come to mind also increase efficiency. But it is not to increase the efficiency of pest control measures is to prevent damage to the product.

 

When we look at the development of six factors, we see that all of them can not benefit from a wide range of products increase. Outside the greenhouses, we do not have much of a chance to change the climate factors. Large-scale agricultural fields and gardens in the light, we can increase the amount of carbon dioxide and temperature is not possible. Atmosphere has enough oxygen everywhere. It will be recognized remains large scale plant products have two possibilities that can offer increased. One of them is watering, but this also applies to arid regions, namely to promote plant growth by making products to improve irrigation and water was inadequate but arid and semi-arid regions is subject to.

 

The other product is given adequate opportunity to raise the plants and plant nutrients in a balanced manner. Granting of nutrients to plants we call the process of fertilization. Ensuring continuous fertilization with nutrients to plants is an essential condition of successful breeding. (Because there is no piece of land on earth would he keep all plant nutrient elements in sufficient quantity and plants get benefit from them. Even though adequate for nutrients for a while for a plant that grows on a soil, this time is temporary. One of nutrients by consuming the plant at least or more will decrease, and decreasing nutrients added to the soil will be necessary.

 

To live up to the required elements of the plant must "plant nutrients", "plant food" or just "plant food" is called. In the analysis of plant tissue can be found in almost all the elements found in nature. Elements present in the environment in which plants are grown, although the structure is less necessary, whether for himself. However, this element is surely one of the 16 essential nutrients for all plants, while only 6 elements or some plants are considered to be absolutely necessary for some processes.

 

Plant nutrients of macro elements and trace elements, so it is very common to be grouped into two separated. However, it is made ​​even more different groupings. There must first be explained the meaning of the macro elements and microelements said.

 

Macro elements needed in relatively large amounts by plants and plant body is called the abundant element.

 

The micro elements, on the contrary, within the plant are few, rare elements received by the plant.

 

But in practice than the macro elements of the importance of micro-elements, as is often witnessed when a lot misinformation. Such an idea is completely wrong. The importance of microelements physiologically, is not less than the macro element.

 

Because no matter what nutrients, in the absence of sufficient quantity in the environment, the completion of the plant growth and life cycle in a normal way is not possible. When we look at the issue again to think in terms of practical agriculture is less than the importance of micro-elements is not possible.

 

Although there because all of the other nutrients in sufficient quantities, over a single micro-nutrient deficiency to stop entirely of plant growth and can lead to huge reductions in efficiency.

 

The first element is shown in the third column 16 are elements known to be necessary for all plants absolute. 6 is given in the last column elements are elements only for certain plants and which have been found to be required for some processes.

 

Any nutrients to provide the product increased by administering to the soil or plant that lacks, depends on the degree of deficiency. If the deficiency is severe than the product will increase.

 

Even in the case where extreme lack of nutrients in plants supplied with the product obtained appears amount proportional relationship. This proportional relationship, on what we call a minimal amount of nutrients in the plant continues until.

 

Higher amounts of nutrients in question is energized, the increase in the product, in accordance with the law of diminishing returns begins to fall. It should be overemphasized, the product is that there is a real decrease in the amount, decreases the rate of increase in the product. If, however, he continued to be the permanent plant nutrients, plants will suffer at some point and decreases the amount of product in real terms.

 

Between the amount of plant nutrients if the product turns out true that if a proportional relationship is extremely deficient elements. With a given amount of food products in the region that does not increase the amount of the increase in direct proportion to the plant elements. Because the concentration of the plant nutrients that increase the amount in proportion to the amounts of food products does not remain constant. Amount of food plant processes is referred to the minimum level.

 

The analysis turns on if the minimum amount of any nutrient, it is an absolute deficiency of nutrients and straightforward to obtain the very large increase in the fertilization products to be made. Edildikçe a while then cut the rate of fertilization products continue to increase. Though still increase but given food product is obtained as an increase proportional to the amount not start seeing an increase in the rate is gradually decreasing. By a reduction in the product increases the amount of that nutrient in the plants starts to increase.

 

If it continues, there is a point of fertilization continuous increase in product revenue. Increase the nutrient concentration in the product is called the point at critical levels. The reason it is called the critical level to this point, it can not be the maximum amount of food processes and products if there is some process below this level. So the amount of a critical process in the plant nutrient level is the level that fully adequate. If food is below the critical level that is too low or extremely nutrient deficient.

 

Critical levels of various nutrients are quite different from each other. For example, zinc may be of critical value for a given critical value of the nitrogen plant 1000 times or more. Critical levels in the different plants of the same foods as different from each other, although the difference is not too high.

 

The minimum amount of a nutrient in the food plant that belongs to the absolute deficiency symptoms also occur in plants. In other words, it is possible to identify a deficiency also observed at this level. However, the amount of food the plant slightly below the critical level of deficiency symptoms can be seen. As can be easily understood, to be below the critical level refers to food that is nutrient deficient.

 

Also will be a waste product, but because it is nutrient deficient because it is not visible deficiency symptoms are not too severe, it is called the hidden flaw. Pre-determined and fixed by the fertilization of hidden deficiencies are important for processes to prevent product loss.

 

For this purpose it is necessary to be uniformly built of agricultural soil and plant analysis. This can not be achieved if it is advisable to take precautions especially with regard to compliance with recommendations of the expert microelements.

 

Products are taken under the practice of many crops yield potential. For example cereals from 1000 kg / ha, from corn to 2000 kg / ha, 8,000 kg of sugar beet / ha, 7000 kg of potatoes / also possible while taking the yield on the level of practice that yield levels usually reached inability processes cause inability to feed adequately the plant. Therefore visible and hidden nutritional deficiencies in plants fertilization process of implementing a uniform fertilization programs will pass in front making processes are indispensable condition for successful plant growth.

 

 
MERKEZ
ÖZLER YILDIRIM    
0 532 521 67 47               0 324 234 09 63

Hal mahallesi Mertoç gıda toptancıları sitesi A blok No 5   MERSİN

ŞUBE

ORHAN YILDIRIM

TEL   0 543 220 32 00          

HALİLİYE    ŞANLIURFA


ozleryildirim@gmail.com